صفحه اول    درباره ما    تماس    پیوندها  
دوشنبه، 3 تیر 1398 - 13:23   
  تازه ترین اخبار:  
آخرین عناوین
  جشنواره خیران مدرسه ساز هرمزگان با تعهد ۶۲۶ میلیارد ریالی پایان یافت
  مراجعه ۱۲۰ نفر بر اثر عقرب‌گزیدگی به مراکز بهداشتی و درمانی بشاگرد
  تشکر آیت الله نعیم آبادی از اقدام سپاه در سرنگونی پهپاد آمریکایی
  دیدار استاندار هرمزگان با مردم بشاگرد  
  "سرانه پزشک" در ایران چقدر است؟
  شهر جدید علوی بعد از 28 سال  
  پرهیز تعدادی از شرکت‌های هواپیمایی جهان از پرواز در حریم هوایی ایران
  ترامپ: 10 دقیقه قبل از حمله به سه سایت در ایران آن را متوقف کرد
  اعلام پایان رسمی فعالیت هاتگرام و تلگرام طلایی از امشب
  آخرین اخبار از واژگونی اتوبوس در هرمزگان/ 6 کشته/ (+اسامی سانحه دیدگان)
  چرا سرنگونی پهپاد آمریکایی توسط ایران مهم است؟
  سرنگونی پهپاد جاسوسی آمریکا در حریم هوایی ایران
  وعده دادستان کل برای تحول فضای مجازی
  ساخت زیردریایی‌ سنگین در دستور کار نیروی دریایی
  سخنگوی دولت: سفر گردشگران خارجی به ایران بدون مهر و ثبت در پاسپورت
- اندازه متن: + -  کد خبر: 34930صفحه نخست » دیدبانشنبه، 9 دی 1396 - 10:32
آیا شیرین نمودن آب و انتقال آن، به تلخکامی خلیج فارس می‌ارزد؟
سیدمصیب دریانورد
  

فن آوری شیرین سازی آب دریا به عنوان یک پاسخ مثبت به مسئله کمبود آب در سطح جهان مورد توجه قرار گرفته و به شدت در مناطقی که نزدیک به دریاها و اقیانوس ها بوده ولی فاقد منابع پایدار آب شیرین هستند در حال توسعه است. با این وجود، نمک زدایی از آب دریا، فرآیندی عاری از ایراد و اشکال نیست و با بسیاری از اثرات زیست محیطی همراه است. معایب نمک زدایی از آب دریا که در ادامه به برخی از آنها اشاره مختصری خواهد شد بایستی باعث شوند، قبل از شروع و راه اندازی پروژه های آب شیرین کن آن هم در حجم خروجی وسیع، مطالعه ای جامع و ارزیابی دقیقی در این مورد  صورت پذیرد.
 
دفع پساب 
 مشابه با هر فرآیند شیمیایی، شیرین سازی آب دریا همراه با محصولات جانبی است که باید مورد ملاحظه و توجه قرار گیرد. این فرآیند نیازمند تصفیه و تمیز کردن مواد شیمیایی است که قبل از شیرین سازی آب به آن اضافه می شود تا فرایند موثرتر و کامل تر شود. این مواد شیمیایی عبارتند از کُلر، هیدروکلریک اسید و پراکسید هیدروژن که فقط برای مدت زمان محدود قابل استفاده بوده و هنگامی که این مواد توانایی خود را برای تصفیه آب از دست بدهند تخریب شده، و باقی مانده آنان به یک نگرانی عمده زیست محیطی تبدیل می شود. متاسفانه در اثر عدم رعایت ضوابط و یا نقص در سیستم دفع پساب این مواد شیمیایی اغلب به دریا می رسند، جایی که گیاهان و حیوانات دریایی را دچار مسمومیت نموده و زیست آنان را تحت تاثیر قرار میدهند.
 
آب نمک
 آب نمک (Brine) محصول جانبی واحدهای آب شیرین کن است. در حالی که آب تصفیه شده برای استفاده انسان وارد مخازن یا لوله های انتقال آب می شود، آب باقی مانده که از نمک اشباع است بطور معمول به دریا برگردانده میشود، که این خود یکی دیگر از اشکالات زیست محیطی آب شیرین کن هاست. این مسئله زمانی نگرانی ها را بر می انگیزد که بدانیم گونه های جانوری و گیاهی موجود در دریا مجهز به امکانات تنظیم تغییرات و انطباق فوری با شوری ناشی از انتشار آب نمک در منطقه زیستی خود نیستند. همچنین آب شور فوق اشباع سطح اکسیژن محلول در آب را نیز کاهش می دهد و حیوانات و گیاهان را در معرض خطر خفگی قرار میدهد.
 
جمعیت گونه های زیستی
 اغلب ارگانیسم های زنده موجود در سواحل و آب دریا از تخلیه آب نمک و محلول شیمیایی از واحدهای آب شیرین کن تحت تأثیر قرار می گیرند، ولی زئوپلانکتون ها و فیتوپلانکتون ها که پایه زنجیره غذایی را برای زندگی دیگر گونه های موجود در دریا تشکیل می دهند -چون قدرت شنای فعال ندارند- بیش از سایر گونه ها تحت تاثیر قرار خواهند گرفت. 
در هنگام مکش و پمپاژ آب دریا بسمت آب شیرین کن ها ممکن است گیاهان به دام افتاده و همچنین تخم و لارو ماهیان شیلاتی و موجودات دریایی که برخی از آنها به گونه های در حال انقراض تعلق دارند نیز از بین برود.
جانداران د‌‌‌‌‌ریایی براساس د‌‌‌‌‌و عامل میزان د‌‌‌‌‌ما و د‌‌‌‌‌یگری شوری آب زاد‌‌‌‌‌آوری می‌کنند‌‌‌‌‌. چرا که پلانکتون‌ها بر اساس این د‌‌‌‌‌و عامل شکوفا می‌شوند‌‌‌‌‌ و ماهیان، همزمان با این فرآیند‌‌‌‌‌ زاد‌‌‌‌‌آوری می‌کنند‌‌‌‌‌ تا وقتی لاروها از تخم خارج میگردند‌‌‌‌‌ غذای کافی در اختیار و دسترس د‌‌‌‌‌اشته باشند‌‌‌‌‌. بسادگی روشن است که افزایش د‌‌‌‌‌ما و شوری آب به معنای از میان رفتن این چرخه خواهد‌‌‌‌‌ بود‌‌‌‌‌.
 
ملاحظات بهداشتی
 نمک زدایی تکنولوژی کاملی نیست و آب شیرین حاصل از این فرایند می تواند برای سلامت انسان مضر باشد. محصولات جانبی ناشی از مواد شیمیایی که در شیرین سازی آب استفاده می شوند می توانند به آب آشامیدنی خروجی وارد شده و سلامتی افرادی را که از این آب می نوشند، به خطر اندازند. آب تصفیه شده خروجی می تواند در اثر اسیدی بودن احتمالی، هم برای سیستم لوله کشی انتقال آب و هم سیستم گوارش مصرف کنندگان مضر باشد.
 
هدر رفت انرژی
 در عصری که انرژی به طور فزاینده به مقوله ای ارزشمند تبدیل می شود، واحدهای آب شیرین کن نیاز به مصرف مقادیر زیادی انرژی دارند که بطور معمول از طریق سوخت های فسیلی و تبدیل آن به انرژی الکتریکی مصرف می گردد. با این اوصاف تعجبی ندارد‌‌‌‌‌ که بیش از ۶۰ د‌‌‌‌‌رصد‌‌‌‌‌ کل آب‌ شیرین‌کن‌های د‌‌‌‌‌نیا د‌‌‌‌‌ر حاشیه خلیج فارس واقع و توسط کشورهای نفت خیز این منطقه مورد استفاده قرار گرفته‌‌‌‌اند‌‌‌‌‌. آب‌شیرین‌کن‌های که شوری و غلظت آب خلیج فارس  را روزانه افزایش می‌د‌‌‌‌‌هند‌‌‌‌‌، سوخت فسیلی زیاد‌‌‌‌‌ی مصرف می‌کنند‌‌‌‌‌ و بسیار انرژی‌بر هستند‌‌‌‌‌.
 
 آنچه مسلم است با توجه به تغییرات اقلیمی و کاهش ذخایر و البته عدم مدیریت صحیح منابع آب شیرین موجود در کشور، شیرین سازی آب دریا و انتقال آن به مناط ق کم آب یکی از راه حل های روی میز تصمیم سازان در کشور باشد لذا حداقل انتظار و توقع از استاندار به عنوان نماینده دولت، نمایندگان مردم استان در مجلس و سازمانهای مسئول در هرمزگان در این زمینه انجام مطالعات جامع علمی و ارزیابی دقیق و صحیح از ابعاد مختلف تاسیس و راه اندازی واحدهای شیرین سازی آب در سواحل خلیج فارس است تا پیش از بروز عواقب احتمالی و مضرات آن بصورت یک بحران منطقه ای و حتی ملی،  چاره و راهکارهای مقابله با آن بصورت علمی و از پیش مطالعه شده در اختیار تصمیم سازان قرار گیرد.
 
نکته مهم آنجاست که تنوع زیستی موجود‌‌‌‌‌ د‌‌‌‌‌ر خلیج فارس عمد‌‌‌‌‌تاً د‌‌‌‌‌ر شمال آن یعنی د‌‌‌‌‌ر کرانه‌های جنوبی کشور ایران است. جایی که محل زاد‌‌‌‌‌آوری جانوران پرشماری است. پهنه های گِلی سواحل ، خورها و جنگلهای حرای استان هرمزگان محل تخم ریزی و نوزادگاه ماهیان و میگوهاست.
ورود بی رویه و بدون کنترل پساب و آب شور ناشی از واحدهای شیرین سازی به این مناطق، منجر به تغییر در کیفیت آب در این زیستگاه ها شده و به احتمال فراوان باعث خواهد شد بسیاری از گونه های با ارزش شیلاتی تکثیر ننموده و خسارت سنگینی به جامعه صیادی استان که در حال حاضر نیز بسیار تحت فشار هستند وارد شود.

 

لذا بدیهی است برای طراحی و راه اندازی واحدهای آب شیرین کن با حجم آب خروجی بسیار بالا چه به جهت مصارف صنعتی و چه به منظور انتقال به مناطق کم آب کشور، باید مطالعات اقتصادی-اجتماعی و زیست محیطی انجام شده باشد. در این مطالعات بایستی به همه مخاطرات، معایب و نگرانی های حول شیرین سازی آب خلیج فارس پاسخ داده شده باشد. حال اگر این مطالعات پیش از این انجام گرفته، انتظار جامعه و دانشگاهیان از دولت و سازمان حفاظت محیط زیست اینست که نتایج این مطالعات را بر روی پایگاه اینترنتی خود و یا در اختیار دانشگاهها قرار دهند. 

لیکن در صورتی که این مطالعات انجام نشده و یا بصورت جامع صورت نپذیرفته باشد، از "استانداری، نمایندگان مردم در مجلس و مدیران استان هرمزگان" انتظار می رود که بر انجام این مطالعات به عنوان یک "ماموریت پژوهشیِ ملی" توسط مراکز معتبر علمی استان و کشور اصرار ورزیده و تا انجام این مطالعات و ارزیابی دقیق جوانب مختلف آن مانع از هرگونه احداث و بهره برداری از واحد های عظیم شیرین کننده آب خلیج فارس شوند.

سیدمصیب دریانورد 
عضو هیات علمی دانشگاه هرمزگان

   
  

نظرات کاربران: 2 نظر (فعال: 1 ، در صف انتشار: 1، غیر قابل انتشار: 0)
مرتب سازی بر حسب ( قدیمیترین | جدیدترین | بیشترین امتیاز | کمترین امتیاز | بیشترین پاسخ | کمترین پاسخ)
ناشناس
|    | 1396/10/15 - 01:03 | |
کو گوش شنوا ؟! کو مسئولِ مسئولیت پذیر؟
مدیران ما فقط تا نوک بینی شون رو میتونن ببینن و خلاص !
معضل پساب آب شیرین کن ها که به بحران تبدیل شد بعدش دنبال مقصر میگردن


نظر شما:
نام:
پست الکترونیکی:
نظر
 
  کد امنیتی:
 
پر بازدیدترین
  جشنواره خیران مدرسه ساز هرمزگان با تعهد ۶۲۶ میلیارد ریالی پایان یافت
  مراجعه ۱۲۰ نفر بر اثر عقرب‌گزیدگی به مراکز بهداشتی و درمانی بشاگرد
  تشکر آیت الله نعیم آبادی از اقدام سپاه در سرنگونی پهپاد آمریکایی
 
پر بحث ترین ها
  آخرین وضعیت خدمه نفتکش دریای عمان  
  آغاز برداشت خرما در ۳۴ هزار هکتار از نخلستان‌های هرمزگان
  گامهای دادگستری هرمزگان برای ارتقای امنیت مناطق حاشیه‌ای شهر بندرعباس
  نخستین سالگرد شهید خلیل تختی‌نژاد برگزار شد  
  انتقال پرونده ۴ محیط‌بان متهم به قتل به دادسرای نظامی هرمزگان
  ضریب اشغال هتل‌های قشم کمتر از 20 درصد است
  درخواست استاندار هرمزگان از وزیر صمت در حاشیه سفر وزیر به جنوب استان کرمان!  
  ورود سامانه هوای گرم به هرمزگان/ راهکار‌هایی برای جلوگیری از گرمازدگی
  هجوم ملخ‌ها به استان هرمزگان
  خروج نفتکش های حادثه‌دیده از آبهای ایران
  موج جدید هجوم ملخ‌ها تیرماه آغاز می‌شود/ بسیج و سپاه به کمک مقابله می‌آید
  آغاز عقیم‌سازی سگ‌های بدون‌‌صاحب در بندرعباس
  تغییر ساعت کار ادارات هرمزگان به دلیل گرمای هوا/ ادارات از 26 خرداد به مدت 3 روز از 6.30 تا 12 باز خواهند بود
  ۴ محیط‌بان بازداشتی کرمان آزاد شدند+جزئیات
  درخت 500 ساله کوهیج بستک قطع نخواهد شد
  فراخوان رئیس قوه قضائیه درباره مشارکت‌جویی از مردم و نخبگان در روند تحولات دستگاه قضائی
  جشنواره خیران مدرسه ساز هرمزگان با تعهد ۶۲۶ میلیارد ریالی پایان یافت
 
 
 
::  صفحه اصلی ::  تماس با ما ::  پیوندها ::  نسخه موبایل ::  RSS ::  نسخه تلکس
© جنوب ایران 1391
info@jonoubiran.com
پشتیبانی توسط: خبرافزار